Tiêm chủng đầy đủ để bảo vệ sức khỏe cho cả cộng đồng

Gần đây trên mạng xã hội xuất hiện trào lưu “anti vacxin” (tức là không tiêm phòng vắc xin) và ngay lập tức thông tin này thu hút rất nhiều người đặc biệt là những gia đình có con nhỏ. Thậm chí, trước những tai biến đã xảy ra sau khi tiêm vắc xin cho trẻ lại càng khiến nhiều phụ huynh có niềm tin với trào lưu không cơ sở này.  

Gặp chị Nguyễn Thanh Hằng đang bế con chờ đến lượt tiêm tại Trạm Y tế phường Đằng Hải, chúng tôi có nói chuyện với chị về trào lưu “anti vacxin” thì chị chia sẻ: “Gần đây mình cũng có đọc được thông tin về trào lưu không tiêm vắc xin cho trẻ và lúc đầu cũng hơi lăn tăn. Nhưng sau khi đọc thêm một số thông tin chính thống của các cơ quan y tế và bằng kiến thức của mình thì mình nghĩ rằng đây là trào lưu không có cơ sở khoa học. Vì vậy mình vẫn quyết định cho con tiêm đầy đủ các mũi tiêm được khuyến cáo”.

Cùng chung quan điểm với chị Hằng, chị Nguyễn Huyền Trang ở địa chỉ 293, Miếu Hai Xã, phường Dư Hàng, quận Lê Chân chia sẻ: “Tôi không biết trào lưu không tiêm vắc xin cho trẻ là có từ đâu và từ bao giờ nhưng mà tôi nghĩ đây là trào lưu phản khoa học. Chủ quan mà không tiêm cho con có mà nguy hại đến tính mạng con cái thì hối hận không kịp”.

Tuy nhiên cũng có không ít bà mẹ lại khá thuận tình với trào lưu này, Chị Hoàng Thị Minh T (Quận Ngô Quyền, Hải Phòng) cho biết: Con tôi năm nay hơn 6 tuổi và cháu đang bị bệnh tự kỷ. Ngày bé tôi cho cháu tiêm đầy đủ, không thiếu một mũi vắc xin nào. Những mũi không có trong chương trình tiêm chủng ở phường là tôi cho tiêm dịch vụ ngay. Nhưng có lần tôi nghe được thông tin là tiêm quá nhiều vắc xin vào cơ thể trẻ là một trong những nguyên nhân gây tự kỷ ở trẻ. Giờ lại có thêm trào lưu này thì tôi nghĩ chắc là phải có sự liên hệ nào đó. Rất có thể đây là trào lưu này có cơ sở.

Trào lưu “anti vacxin” không phải bây giờ mới xuất hiện mà trên thế giới trào lưu này đã có từ khá lâu. Trước đây với rất nhiều dịch bệnh thì không ai nghĩ đến trào lưu này, và trào lưu này chỉ bùng lên khi tình hình dịch bệnh ở mức thấp. Vậy thời điểm này trào lưu “anti vacxin” xuất hiện có hợp lý hay không và có tính thuyết phục hay không?

Y tế thế giới đã coi vắc xin là một trong những thành tựu nổi bật nhất của thế kỷ 20. Thành công của công tác tiêm chủng mở rộng đã đem lại hiệu quả rõ rệt, làm thay đổi về cơ bản cơ cấu bệnh tật ở trẻ em. Tại Việt Nam nói riêng, nhờ việc sử dụng vắc xin, Việt Nam đã thanh toán bại liệt vào năm 2000, đạt mục tiêu loại trừ uốn ván sơ sinh vào năm 2005. Ngoài ra, tỷ lệ mắc hầu hết các bệnh có vắc xin phòng trong chương trình tiêm chủng mở rộng đều giảm qua các năm. Không những vậy, vắc xin và tiêm chủng còn góp phần quan trọng đối với sự phát triển của xã hội. Khi được tiêm chủng đầy đủ sẽ giúp người được tiêm chủng, đặc biệt là trẻ em sẽ khỏe mạnh, không bị các di chứng, dị tật do bệnh truyền nhiễm gây ra, giúp trẻ phát triển thể chất và trí não bình thường. Tiêm chủng mở rộng là tiêm chủng phổ cập cho hầu hết trẻ em nên diện bảo vệ của nó là rất lớn góp phần quan trọng cho phát triển nguồn nhân lực của đất nước.

Mặc dù có những bước tiến đáng kể như vậy, nhưng việc tiêm chủng vắc xin cũng gây nhiều tranh cãi. Các nhà khoa học cũng đã khẳng định dù tốt đến đâu cũng không có một loại vắc xin nào có thể đảm bảo an toàn tuyệt đối như mong muốn, bởi vì tiêm vắc xin tức là đưa một kháng nguyên lạ vào trong cơ thể. Thông thường mỗi cá thể phản ứng với vắc xin ở các mức độ khác nhau và hầu hết chỉ có các phản ứng nhẹ như: sốt, sưng đau tại chỗ tiêm và tự khỏi trong 24h, tuy nhiên một số rất ít cơ thể lại có phản ứng mạnh với văc xin như: sốt cao, co giật, quấy khóc kéo dài, tím tái, thậm chí là sốc phản vệ và dẫn đến tử vong. Chính vì vậy trong thực tế, nhiều trường hợp tiêm cùng một lô vắc xin, thậm chí tiêm cùng 1 lọ vắc xin lại có trẻ có phản ứng sau tiêm rất nghiêm trọng, trong khi tất cả các trẻ khác hoàn toàn bình thường. Và cũng phải nói thêm rằng những sự cố sau tiêm là rất ít, không mang tính phổ biến, kéo dài. Tuy nhiên trước những sự vụ đáng tiếc sau khi tiêm vắc xin xảy ra với một số trẻ đã khiến cho một bộ phận người dân hoài nghi vào chất lượng của vắc xin. Họ lo sợ, băn khoăn về việc tiêm hay không tiêm cho con em mình. Việc tìm ra các nguyên nhân của những sự cố sau khi tiêm vắc xin cần sự nghiên cứu, đánh giá nghiêm túc, công tâm từ phía các bác sĩ, chuyên gia, người dân không nên vội vàng kết luận hoặc đưa ra những nhận định mang tính tiêu cực chưa được kiểm chứng. 

Mặc dù hiện nay tình hình dịch bệnh đã giảm nhiều so với trước, tuy nhiên tình hình dịch bệnh lại đang có chiều hướng diễn biến phức tạp. Do vậy việc tiêm chủng phòng bệnh là hết sức quan trọng trong việc duy trì các thành quả mà Việt Nam đã đạt được, không để nguy cơ dịch bệnh bùng phát trên diện rộng tại cộng đồng. Nếu như không duy trì tỷ lệ tiêm chủng chắc chắn là dịch bệnh sẽ bùng phát và gây nên những hậu quả đáng tiếc. Chính vì vậy Luật Phòng chống bệnh truyền nhiễm đã quy định tiêm chủng mở rộng và tiêm chủng chống dịch là tiêm chủng bắt buộc. 

Với những thành tựu to lớn mà vắc xin đem lại cho nhân loại thì có thể khẳng đinh trào lưu “anti vacxin” là một trào lưu không có cơ sở. Để bảo vệ sức khỏe cho con em mình thì các bậc cha mẹ nên tìm đến và nhận lời tư vấn từ cán bộ y tế, các chuyên gia liên quan đến vấn đề tiêm chủng vắc xin. Đồng thời cha mẹ cũng nên cho con đi tiêm chủng đầy đủ và theo dõi sức khỏe của trẻ trước, sau khi tiêm. Trước sự bùng nổ thông tin của mạng xã hội thì mỗi người dân đặc biệt là những bậc làm cha làm mẹ hãy thật bình tĩnh, tỉnh táo, sáng suốt để cân nhắc mỗi thông tin mà mình tiếp nhận. Hãy là những người cha người mẹ thông thái trên chặng đường bảo vệ sức khỏe cho con em mình và cho cả cộng đồng.